राशी म्हणजे काय? १२ राशी, त्यांची स्वभावळी आणि लग्नसोयी

मराठी बायोडाटात "राशी" हे शब्द अत्यंत सामान्य येतो, पण अनेकांना राशी म्हणजे नक्की काय हे माहीत नाही. या लेखात राशीची संकल्पना, १२ राशी, राशीचे स्वभाव आणि लग्नात राशीचा विचार कसा केला जातो हे सविस्तर सांगितले आहे.

राशी म्हणजे काय?

राशी म्हणजे जन्मावेळी सूर्य ज्या नक्षत्रात असतो, त्या नक्षत्राचा एक भाग. ३० नक्षत्रांच्या विभागांना जोडून १२ राशी (गण) तयार होतात — म्हणूनच १२ राशी म्हणतात.

• प्रत्येक राशीत २ नक्षत्र आणि दोन्ही नक्षत्रांचा एकूण अर्धांश असतो
• प्रत्येक राशीचा एक स्वामी ग्रह असतो
• राशीचा पड (पाद) चार असतो, बघितलेला नावावरून ठरतो

१२ राशी आणि त्यांचे स्वभाव

• मेष (Aries) — धैर्य, उत्साह, पुढारा स्वभाव
• वृषभ (Taurus) — स्थिर, विश्वासू, जिद्दी
• मिथुन (Gemini) — बुद्धिमत्ता, चंचल, मनोरंजक
• कर्क (Cancer) — भावनिक, जाणीव, स्नेही
• सिंह (Leo) — आत्मविश्वास, नेतृत्व, उदंड
• कन्या (Virgo) — तथ्यनिष्ठ, काळजी, कृपण
• तुला (Libra) — संतुलित, सामाजिक, सौंदर्यप्रिय
• वृश्चिक (Scorpio) — गूढ, ठाम, कृतज्ञ
• धनु (Sagittarius) — स्वाभिमानी, प्रवासी, आशावादी
• मकर (Capricorn) — जबाबदार, कामनिरताखू
• कुम्भ (Aquarius) — स्वतंत्र, कल्पक, समाजसेवक
• मीन (Pisces) — भावूक, चतुर, समर्पित

राशी कशी ठरते?

राशी ठरवण्यासाठी जन्म तारीख ही पुरेशी असते. उदा. —

• २१ मार्च – १९ एप्रिल: मेष
• २० एप्रिल – २० मे: वृषभ
• २१ मे – २० जून: मिथुन
• २१ जून – २२ जुलै: कर्क

सूर्योदयानंतर जन्म झाला तर बघितलेला पड वापरला जातो. त्यामुळे मध्य रात्रीच्या सुमारे जन्म असलेल्यांची राशी बदलू शकते.

राशीसोयी (ग्रह-राशी संबंध)

पारंपरिक ज्योतिष मते अनुसार राशींचा ग्रहांशी चांगला आणि वाईट असा संबंध मानला जातो.

• चांगली राशीसोयी — सूर्य, चंद्र, मंगळ, गुरु (सौम्य ग्रह)
• मिश्र राशीसोयी — बुध, शुक्र
• वाईट राशीसोयी — शनी, राहु, केतु

उदा. मेष राशीची सूर्याशी राशीसोयी चांगली, शनीशी वाईट; कन्या राशीची बुधाशी चांगली. जोडीच्या राशींचा हा संबंध बघितला जातो.

राशी आणि मंगल दोष

राशी आणि मंगल दोष यांचा थेट संबंध आहे. मंगळ ग्रहाचा उदय-अस्तावरून मंगल दोष ठरवला जातो. राशी जाणून घेतल्यावर मंगल दोष कमी/अधिक याचा अंदाज बेधता येतो.

बायोडाटात राशी कसे लिहावी?

बायोडाटात राशी सहसा पाद किंवा चरणासह नोंदवली जाते —

• "राशी: कर्क, पाद २" / "राशी: वृश्चिक, चरण ३"
• काही कुटुंब फक्त "राशी: मकर" असे लिहतात
• राशीसोयीची माहिती हवी असल्यास ग्रहही लिहितली जाते (उदा. "राशी: मकर, सूर्य")

टिप्स

• राशी अचूक नोंदवा — जन्म वेळाचा थोडासा फरकही महत्त्वाचा असतो
• राशीसोयी नुसार अडचण आल्यास जोडीत समजबोळा करून निर्णय घ्या
• mymarathibiodata.in वर बायोडाटा तयार करताना राशी, पाद आणि मंगल दोष यांचे पर्याय उपलब्ध आहेत